Джеймс Уэбб ғарыштық телескопы ең алыс және ең көне белгілі JADES-GS-z14-0 галактикасын ашып, жаңа рекорд орнатты.
Ғалымдар оны Үлкен жарылыстан кейін небәрі 290 миллион жыл өткенде, Әлем қазіргі жасының небәрі 2%-ы болған кезде көрді.
Алдыңғы рекорд ғарыштың пайда болуынан 325 миллион жыл өткен соң түсірілген галактикаға тиесілі болды. Бірақ JADES-GS-z14-0 тек жасымен ғана емес, сонымен қатар орасан зор: диаметрі 1600 жарық жылдан асады. Сонымен қатар, астрономдардың есептеулері бойынша, оның жарықтығы қара құрдымнан емес, көптеген жас жұлдыздардан туындайды.
Астрономдар Стефано Карниани (Scuola Normale Superiore, Пиза) және Кевин Хайнлейн (Аризона университеті): «Жұлдызды жарықтың бұл мөлшері жүздеген миллион Күнге тең массаны білдіреді! Табиғат қалайша 300 миллион жылдан аз уақыт ішінде осындай жарқын және үлкен галактиканы жасай алды?», - деп мәлімдеді
Уэбб құралдары оттегінің айтарлықтай мөлшерін анықтады, бұл күтпеген жағдай болды. «Галактика тарихының басында оттегінің болуы өте үлкен жұлдыздардың бірнеше буыны өткенін көрсетеді», - деп атап өтті зерттеушілер.
Галактика өз атауын JWST Advanced Deep Extragalactic Survey бағдарламасынан алды. "z14" астрономиядағы қашықтық өлшемі болып табылатын қызыл ығысуды білдіреді: қызыл ығысу неғұрлым жоғары болса, нысан соғұрлым алыс және ежелгі болады. Мұндай галактикалардан шығатын жарық инфрақызыл диапазонға созылады, бұл Уэббтің баптауына негізделген.
Профессор Брент Робертсонның (Калифорния университеті, Санта-Круз) айтуынша, Уэбб мұндай галактиканы тіпті 10 есе күңгірттеу етіп анықтай алады, бұл Үлкен жарылыстан кейін 200 миллион жылға дейін нысандарды іздеуге жол ашады.
