ვენეციის ბიენალე უპრეცედენტო საერთაშორისო სკანდალმა შეძრა, რამაც ჟიურის კოლექტიური გადადგომა გამოიწვია ორგანიზატორების გადაწყვეტილების გამო, რუსეთსა და ისრაელს მონაწილეობა მიეღოთ.
ამის შესახებ იტყობინება და ხაზგასმით აღნიშნავს, რომ რუსული პავილიონი შესაძლოა უკრაინაში სრულმასშტაბიანი შეჭრის შემდეგ პირველად გაიხსნას. დემარშამდე ერთი კვირით ადრე, ექსპერტთა საბჭომ ღიად განაცხადა, რომ არ სურს იმ ქვეყნების განხილვა, რომელთა ლიდერებსაც საერთაშორისო სისხლის სამართლის სასამართლო ომის დანაშაულებისთვის ადანაშაულებს.
მსოფლიოში უდიდესი ხელოვნების ფორუმის ორგანიზატორები, პირიქით, ჰუმანიტარულ ღირებულებებს მიმართავენ. ოფიციალურ განცხადებაში აღნიშნულია, რომ „ბიენალე ცდილობს იყოს - და უნდა დარჩეს - ზავის ადგილი ხელოვნების, კულტურისა და მხატვრული თავისუფლების სახელით“. მიუხედავად ამისა, მოსკოვის დაბრუნებამ აღშფოთების ტალღა გამოიწვია: ევროკავშირმა გამოფენისთვის მილიონობით დოლარის დაფინანსების გაყინვით დაიმუქრა, ხოლო იტალიის პრემიერ-მინისტრმა ჯორჯია მელონიმ საჯაროდ გამოთქვა უთანხმოება ბიენალეს პრეზიდენტის, პიეტრანჯელო ბუტაფუოკოს პოლიტიკასთან დაკავშირებით.
მენეჯმენტის კრიზისი და რეგულაციების ცვლილება
ჟიურის წასვლისა და გარე ზეწოლის საპასუხოდ, ბიენალეს ადმინისტრაცია იძულებული გახდა საგანგებო ზომები მიეღო. ორგანიზატორებმა გამოაცხადეს თამაშის წესების რადიკალური ცვლილება, რათა შეენარჩუნებინათ ღონისძიების ინკლუზიურობა:
- დაჯილდოების ცერემონია 9 მაისიდან, კვირამდე, 22 ნოემბერს გადაიდო.
- პრიზების მინიჭების გადაწყვეტილება ახლა ნაწილობრივ გამოფენის დამთვალიერებლებს ეკისრებათ, რომლებსაც თავად შეეძლებათ ხმის მიცემა.
- ერთ-ერთი პრიზი გადაეცემა „61-ე გამოფენაში შემავალ ნებისმიერ ეროვნულ გამოფენას ოფიციალური სიის მიხედვით, ინკლუზიურობისა და თანაბარი მოპყრობის პრინციპების საფუძველზე“.
ხელოვნება, როგორც დაპირისპირების ინსტრუმენტი
უკრაინული მხარე და ევროკავშირის წარმომადგენლები რუსეთის დაბრუნებას არა კულტურულ დიალოგად, არამედ პოლიტიკურ ქმედებად მიიჩნევენ. უკრაინის პავილიონის კურატორმა, ქსენია მალიხმა, გამოთქვა მოსაზრება, რომ რუსეთის ყოფნა ვენეციაში ხელოვნების „ინსტრუმენტულ ომში იარაღად“ გამოყენების კიდევ ერთი მაგალითია. „უსაფრთხოების გარანტიების“ გამოფენის ფარგლებში, უკრაინა წარმოადგენს ირმის ქანდაკებას, რომელიც ომის ზონიდან განადგურებისგან გადასარჩენად ამოიღეს.
ამასობაში, რუსული პავილიონი ემზადება პროექტის „ცაში ფესვებიანი ხე“ წარსადგენად, რომელშიც 38 კულტურის მოღვაწე მონაწილეობს. ისრაელის წარმომადგენელმა მოქანდაკე ბელო-სიმიონ ფაინარუმ მოუწოდა შემოქმედებისა და მოქალაქეობის გამიჯვნისკენ და აღნიშნა, რომ „მხატვრებს სამართლიანად და დისკრიმინაციის გარეშე უნდა მოეპყრონ, მათი ნამუშევრებით უნდა შეაფასონ და არა პასპორტით“. სიტუაცია უკიდურესად დაძაბული რჩება, განსაკუთრებით მას შემდეგ, რაც იტალიის კულტურის სამინისტრომ ბიენალეზე ინსპექტორები გაგზავნა გამოსაძიებლად.
