აქვეყნებს სამეცნიერო გარღვევას . აღმოჩენა ეხება უძველეს გრაგნილს, რომელიც ვეზუვის ამოფრქვევას 79 წელს გადაურჩა.
ქალაქების განადგურება და გადარჩენილი ბიბლიოთეკა
კატასტროფის დროს პომპეი და ჰერკულანუმი ლავისა და ფერფლის ქვეშ გაქრა. განსაკუთრებით დაზიანდა ჰერკულანუმი, რომელიც პიროკლასტურმა ნაკადმა დამარხა. ლუციუს კალპურნიუს პიზოსთან დაკავშირებული მდიდრული ვილა ვულკანური კლდის ფენის ქვეშ იყო დამარხული. მის ბიბლიოთეკაში მაღალი ტემპერატურისგან დამწვარი ასობით პაპირუსი იყო.
მე-18 საუკუნეში არქეოლოგებმა გრაგნილები აღმოაჩინეს, მაგრამ მათი გახსნა ვერ შეძლეს. პაპირუსები ოდნავი შეხებისას დაიმსხვრა. მათი უმეტესობა ნეაპოლის ეროვნულ ბიბლიოთეკას გადაეცა, ხოლო სამი ეგზემპლარი ოქსფორდის ბოდლეის ბიბლიოთეკას. ათწლეულების განმავლობაში ტექსტები მიუწვდომელი რჩებოდა.
რენტგენი ხელების ნაცვლად
გარღვევა 2024 წლის ივლისში მოხდა. Scroll PHerc.172 დასკანერდა Diamond Light Source-ის სინქროტრონული გამოსხივების წყაროს გამოყენებით. რენტგენის სხივებმა გამოავლინა მელნის კვალი დამწვარ პაპირუსზე. მეცნიერებმა შექმნეს ციფრული 3D მოდელი და ტექსტი პრაქტიკულად ფიზიკური კონტაქტის გარეშე „გაშალეს“.
მკვლევრებმა შეძლეს ავტორის სახელისა და ნაშრომის სათაურის გარკვევა. გრაგნილმა, რომელიც თითქმის ორი ათასი წლის განმავლობაში ფერფლის ქვეშ იდო, საბოლოოდ აალაპარაკა.
მკვლევრებმა დაადგინეს, რომ გრაგნილის ავტორი იყო ფილოდემე გადარელი, ძვ.წ. I საუკუნის ეპიკურელი ფილოსოფოსი. იგი თავისი დროის ერთ-ერთ მთავარ ინტელექტუალად ითვლებოდა და ასოცირდებოდა რომაულ ელიტასთან, მათ შორის ლუციუს კალპურნიუს პიზონთან. ფილოდემეს ტექსტები ღირებულია, რადგან ისინი იშვიათ წარმოდგენას გვთავაზობენ გვიანდელი რომის რესპუბლიკის ფილოსოფიის, ეთიკისა და კულტურული ცხოვრების შესახებ, რაც დიდწილად აკლია სხვა წყაროებში.