მინსკის და მოსკოვის ბირთვული მანევრები: კიევი საერთაშორისო საზოგადოებისგან მკაცრ საპასუხო ზომებს მოითხოვს

ბელარუსში რუს სამხედროებთან ერთად ტაქტიკური ბირთვული იარაღის საბრძოლო გამოყენების ერთობლივი წვრთნები დაიწყო, იტყობინება BBC-ის რუსული სამსახური

ბელარუსის თავდაცვის სამინისტრომ ასევე გამოაცხადა სასწავლო წვრთნების განლაგების შესახებ. ოფიციალური მინსკის თქმით, მანევრების მთავარი მიზანი პერსონალის მომზადება და სარაკეტო ძალებისა და საავიაციო ტექნიკის მზადყოფნის შემოწმებაა. ამჟამად ცნობილია, რომ ორი ქვეყნის ქვედანაყოფები სპეციალური მუხტების ტრანსპორტირებისა და მომზადების ერთობლივ ამოცანებს ასრულებენ. დაძაბულობას ამძაფრებს ის ფაქტი, რომ 2023 წლიდან ბელარუსის ტერიტორიაზე უკვე განლაგებულია ათობით რუსული ბირთვული ქობინი, ასევე ორეშნიკის საშუალო რადიუსის სარაკეტო სისტემები, რომლებსაც ბირთვული ქობინების ტარება შეუძლიათ.

სამხედრო მანევრების მიზნები და ხასიათი

ბელარუსის თავდაცვის სამინისტრო ხაზს უსვამს, რომ ეს ღონისძიებები წმინდა გეგმიურია. ერთობლივი სამუშაოებისთვის დაგეგმილია შემდეგი ამოცანები:

• „ბელორუსის მასშტაბით მოუმზადებელი ტერიტორიებიდან“ მოვალეობების შესასრულებლად ძალების მზადყოფნის შემოწმება;
• ლოჯისტიკის ორგანიზაცია, რადგან „ღონისძიებაში ჩართულია სარაკეტო ძალების სამხედრო ნაწილები და ავიაცია. წვრთნების დროს, რუსულ მხარესთან თანამშრომლობით, იგეგმება ბირთვული იარაღის მიწოდებისა და მისი გამოყენებისთვის მომზადების საკითხების შესწავლა“;
• მაქსიმალური შენიღბვის უზრუნველყოფა, რადგან „ძირითადი აქცენტი გაკეთდება ფარულობის, მნიშვნელოვან დისტანციებზე გადაადგილების და ძალებისა და საშუალებების გამოყენების გამოთვლების ჩატარებაზე“.

მინსკმა ცალკე დასძინა, რომ მიმდინარე აქტივობა „არ არის მიმართული მესამე ქვეყნების წინააღმდეგ და არ წარმოადგენს საფრთხეს რეგიონში უსაფრთხოებისთვის“.

კიევის რეაქცია და საერთაშორისო კონტექსტი

უკრაინის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ „ორ დიქტატურას“ შორის ერთობლივი ბირთვული წვრთნები გლობალური სტაბილურობისთვის უპრეცედენტო გამოწვევად შეაფასა. უკრაინელმა დიპლომატებმა დასავლელ პარტნიორებს მოუწოდეს მტკიცე რეაგირებისკენ და აღნიშნეს, რომ „ბელორუსიის ნატოს საზღვრებზე ბირთვულ პლაცდარმად გადაქცევით, კრემლი ფაქტობრივად ლეგიტიმაციას უკეთებს ბირთვული იარაღის გავრცელებას მთელ მსოფლიოში“. უკრაინის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ ასევე დაასკვნა, რომ „ბელორუსიის მილიტარიზაცია საბოლოოდ მინსკს რუსული ბირთვული შანტაჟის თანამონაწილედ აქცევს“.

ამასობაში, უკრაინის პრეზიდენტმა ვოლოდიმირ ზელენსკიმ, დაზვერვის მონაცემებზე დაყრდნობით, განაცხადა, რომ მოსკოვი ცდილობს მინსკის კონფლიქტში კიდევ უფრო ჩართვას, მათ შორის ჩერნიგოვისა და კიევის რეგიონებში შეტევითი ოპერაციების მომზადებას. უკრაინის ლიდერმა ხაზგასმით აღნიშნა, რომ თუ „ლუკაშენკო შეცდომას დაუშვებს და რუსეთის ამ განზრახვას მხარს დაუჭერს“, უკრაინის შეიარაღებული ძალები დაიცავენ ქვეყანას. ამასობაში, უკრაინის დაზვერვის ყოფილმა უფროსმა კირილ ბუდანოვმა The Times-თან ინტერვიუში გაიხსენა კრემლის მაღალი ბირთვული პოტენციალი, თუმცა არ მიუთითა დარტყმისთვის რეალური მზადების რაიმე ნიშანზე და დაარწმუნა: „თუ ასეთი რამ იქნებოდა, მე ვიცოდი“. ეს კრიზისი ვითარდება რუსეთსა და შეერთებულ შტატებს შორის „ახალი START“ ხელშეკრულების 5 თებერვალს ოფიციალური ვადის ამოწურვის ფონზე, რითაც მოიხსნა შეიარაღების რბოლაზე ბოლო საერთაშორისო შეზღუდვები.

დაწვრილებით