„ეკონომიკ თაიმსი“ იუწყება , რომ მეცნიერთა საერთაშორისო ჯგუფმა ანტარქტიდის ყინულის ქვეშ წარმოუდგენელი რამ აღმოაჩინა - მთელი დაკარგული სამყარო, რომელიც 30 მილიონ წელზე მეტი ხნისაა.
„ეს დროის კაფსულის გახსნას ჰგავს“, ამბობს დარემის უნივერსიტეტის გეოლოგი სტიუარტ ჯემისონი.
სამუშაოები 2017 წელს დაიწყო: მკვლევრებმა ზღვის ფსკერი გაბურღეს და აღმოსავლეთ ანტარქტიდაში, უილკსლენდის ზონიდან ნალექი ამოიღეს. კილომეტრ-ნახევარზე მეტ სიღრმეზე მათ შემთხვევით წააწყდნენ უძველესი ეკოსისტემის კვალს, რომელიც დროისგან და მხედველობისგან იყო დაფარული.
აღმოჩენილი ლანდშაფტის საერთო ფართობი 31 000 კვადრატულ კილომეტრს აღემატება - მერილენდის შტატის ზომას. რადარის ტექნოლოგიამ გამოავლინა უზარმაზარი მთის ბლოკები, რომელთა სიგრძე 170 კილომეტრამდეა, სიგანე 85 კილომეტრი და სიღრმე 1200 მეტრამდე. მთავარია, რომ ისინი ყინულით არ დაზიანებულა, მაგრამ, სავარაუდოდ, მდინარეების მიერ არის წარმოქმნილი.
ეს ნიშნავს, რომ 34 მილიონი წლის წინ პირველ დიდ გამყინვარებამდე, ამ ტერიტორიის ქვეშ მდინარეები მოედინებოდა, ხშირი ტყეები იზრდებოდა და შესაძლოა, პალმის ხეებიც კი. ამ თეორიას ადასტურებს პალმის მტვრისა და მიკროორგანიზმების აღმოჩენა, რაც თბილ კლიმატსა და ბიომრავალფეროვნებით მდიდარ გარემოზე მიუთითებს.
„კლიმატი შესაძლოა თანამედროვე პატაგონიას ჰგავდა, ან თუნდაც რაღაც ტროპიკულს“, - ვარაუდობდა ჯემისონი. თუმცა, ანტარქტიდის ისტორიის განმავლობაში კლიმატური რყევების მიუხედავად, ყინულის საფარი არასდროს დაბრუნებულა და სამუდამოდ შეინარჩუნა ეს ეკოსისტემა.
მეცნიერები თვლიან, რომ ამ მყინვარქვეშა სტრუქტურის შესწავლა დაგვეხმარება გავიგოთ, თუ როგორ წარმოიქმნება და დნება მყინვარები, რაც საშუალებას მოგვცემს უფრო ზუსტად ვიწინასწარმეტყველოთ გლობალური დათბობის შედეგები. „ეს გვეხმარება გავიგოთ, თუ როგორ არის ერთმანეთთან დაკავშირებული კლიმატი და გეოგრაფია“, - დაასკვნა ჯემისონმა.
