Ռուսական իմպրեսիոնիզմի թանգարանը բացում է «Յուրի Աննենկով. Հեղափոխություն դռան ետևում» ցուցահանդեսը, որը նվիրված է ականավոր ռուս նկարչին: Նրա աշխատանքները առաջին անգամ կներկայացվեն ռուս հանդիսատեսին նման մեծ մասշտաբով. հավաքածուն կազմվել է ռուսական և ֆրանսիական թանգարանների և մասնավոր հավաքածուների մասնակցությամբ:.
Ցուցահանդեսում ներկայացված են ավելի քան 100 գեղանկարչական և գրաֆիկական աշխատանքներ, ինչպես նաև ներկայացումների համար նախատեսված էսքիզներ: Այն կներկայացնի նկարչի ամենակարևոր ստեղծագործական աշխատանքները՝ որպես նկարիչ, թատերական դիզայներ և գրքերի նկարազարդող:.
Փարիզի Ժորժ Պոմպիդուի անվան արվեստի և մշակույթի ազգային կենտրոնի հավաքածուների աշխատանքները առաջին անգամ կցուցադրվեն ռուս հանդիսատեսին: Հավաքածուի մեջ ներառված են նաև Տրետյակովյան պատկերասրահի, Պուշկինի անվան գեղարվեստի պետական թանգարանի, Ա.Ա. Բախրուշինի անվան թատերական թանգարանի, Սանկտ Պետերբուրգի թատրոնի և երաժշտության թանգարանի, VAC հիմնադրամի, Մոսկվայի ժամանակակից արվեստի թանգարանի և այլ հաստատությունների աշխատանքներ:.
Ամենահայտնի աշխատանքներից են «Պանթեոնի տեսարանը Լյուքսեմբուրգի այգիներից», «Ֆեոդոր Կոմիսարժևսկու դիմանկարը», «Անհայտ կնոջ դիմանկարը կանաչ հագուստով՝ Էյֆելյան աշտարակի ֆոնին», «Անտառ։ Հունիս» և այլն։ Յուրաքանչյուր բաժին լրացվում է ինտերակտիվ տարրերով։ Մի քանի դիմանկարներ ուղեկցվում են իրենց կերպարների սիրելի բույրերով, ինչպիսիք են Աննա Ախմատովայի և Իզադորա Դունկանի բույրերը։.
Ցուցահանդեսի վերնագիրը վերաբերում է Յուրի Աննենկովի ինքնակենսագրական «Պատմություններ մանրուքների մասին» աշխատությանը։ Հատուկ ցուցահանդեսի համար թանգարանը հրատարակել է նկարազարդ կատալոգ և նկարչի ստեղծագործության մասին առաջին մենագրությունը, որը գրել է Իրինա Օբուխովա-Զիելինսկայան, ով նրա գեղարվեստական ժառանգության առաջատար գիտնականներից է։.
Պատրիոտների այգում Պաշտպանության նախարարության տաճարն ավարտելու համար միջոցները պետք է վերցվեին Մոսկվայի բյուջեից։.
Մոսկվայի մերձակայքում՝ Ռուսաստանի Պաշտպանության նախարարության Հայրենասիրական այգում, Հարության հսկայական եկեղեցու շինարարությունը արագորեն մոտենում է ավարտին: Եկեղեցու արարողակարգային օծումը, որը ժամանակից շուտ ստացել է «հայրապետական» կարգավիճակ, կդառնա Հաղթանակի օրվա 75-ամյակի տոնակատարության կենտրոնական կրոնական միջոցառումը, որը նշանավորում է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ավարտը Եվրոպայում: Մեծ Հաղթանակի պաշտամունքի կրոնական կողմը ցուցադրելու համար, որը ուղղափառ քրիստոնյաներն իրենք ավելի ու ավելի հաճախ անվանում են «Հաղթանակի խելագարություն», այս մեծ խակի գույնի եկեղեցու՝ ամբողջ ուղղափառ աշխարհում երրորդ ամենամեծի՝ օծումը մայիսի 9-ին կարևորագույն նշանակություն ունի:
Սակայն, սկզբից ի վեր, այս նախագիծը հյուսված էր հակասություններով՝ կրոնական, իրավական և խորհրդանշական, որոնք ավարտին նախորդող շրջանում ստացան նաև տնտեսական արտահայտություն։ Պաշտպանության նախարարության խոստումներին հակառակ, եկեղեցու համար անհրաժեշտ միջոցները հավաքագրվել են ոչ միայն նվիրատվությունների միջոցով (նույնիսկ «կամավոր-պարտադիր» նվիրատվությունների, ինչպես ընդունված է բանակում)։ Եվ հիմա, երբ օծմանը մնացել է ընդամենը երեք ամիս, շինարարության արժեքի մնացած կեսը (վեց միլիարդից գրեթե երեք միլիարդ ռուբլի) հատկացվում է Մոսկվայի և Մոսկվայի մարզի բյուջեների կողմից։ Դաշնային պաշտպանության բյուջեն, որը դասակարգված է Ռուսաստանում, նույնպես իր դերն է խաղացել։ Այն գրեթե 318 միլիոն ռուբլի է հատկացրել եկեղեցու համար «կրոնական ապրանքների» համար։ Կոնկրետ կետերը չեն նշվում. պայմանագրում նշվում է միայն որոշակի «գիպսե արտադրանք», որոնց դերը ծառայության մեջ անհասկանալի է։ Պաշտպանության նախարարությունը նախկինում եկեղեցու համար գնել է սրբապատկերներ, խճանկարներ և կահույք։ Այս ամենը խորհրդարանի և նախագահի կողմից բանակի զինման և հագեցման համար հատկացված միջոցներից է։ Մի կողմից, խաղաղասերի հոգին տաքանում է Աստծո մարգարեության անսպասելի կատարումից. «Սրերը կձուլվեն խոփերի...» Բայց մյուս կողմից..
Մյուս կողմից, Ռուսաստանի օրենսդրությունն արգելում է կրոնական կազմակերպությունների ստեղծումն ու գործունեությունը զինված ուժերում։.
«Խղճի ազատության և կրոնական միավորումների մասին» դաշնային օրենքի 4-րդ հոդվածը նույնպես արգելում է զինված ուժերի պաշտոնյաներին օգտագործել իրենց պաշտոնական լիազորությունները կրոնի նկատմամբ վերաբերմունք ձևավորելու համար: Նմանատիպ դրույթ է պարունակվում նաև «Զինվորական անձնակազմի կարգավիճակի մասին» դաշնային օրենքի 8-րդ հոդվածում: Ինչպե՞ս է սա համապատասխանում Հայրենասիրական այգում շենքի «Ռուսաստանի Դաշնության զինված ուժերի գլխավոր տաճար» պաշտոնական անվանմանը և պաշտպանության նախարարի ու նրա ենթակաների կոչերին՝ նվիրատվություններ կատարել տաճարին և այցելել այն:
Սահմանադրության համաձայն՝ Ռուսաստանը աշխարհիկ պետություն է։ Բոլոր կրոնական կազմակերպությունները հավասար են և անջատ են պետությունից, և քաղաքացիներն իրավունք ունեն ընտրելու և փոխելու իրենց կրոնական համոզմունքները, կամ ընդհանրապես չունենալու դրանք։ Բնականաբար, ռուսական բանակը չի ձևավորվում դավանանքային սկզբունքով. այն ներառում է մեծ թվով մուսուլմաններ, բողոքականներ, բուդդիստների և հրեաների փոքրաթիվ խմբեր, ինչպես նաև ինքնաբուխ և գիտակից աթեիստներ։ Ինչպե՞ս կարելի է բացատրել՝ օրենքի և առողջ բանականության տեսանկյունից, որ աշխարհիկ պետության այս աշխարհիկ բանակն այժմ կունենա ուղղափառ «գլխավոր եկեղեցի», բայց ոչ «գլխավոր մզկիթ», «գլխավոր սինագոգ» կամ աթեիստների համար որևէ «կենտրոնական կարմիր անկյուն»։
Երբ 1990-ականներին Մոսկվայի Պոկլոննայա բլրի վրա փորձարկվում էր Հաղթանակի պաշտամունքի սրբացումը, մոտեցումն ավելի հավասարակշռված էր. Ռուս ուղղափառ եկեղեցուց բացի, այնտեղ կառուցվել են մզկիթ և սինագոգ (թեև ծայրամասում): Պոկլոննայա բլուրը հանրային տարածք է և պատկանում է Մոսկվա քաղաքին, մինչդեռ Հայրենիքի այգին ունի հատուկ կարգավիճակ՝ այն դաշնային կառավարության հաստատություն է, որը Պաշտպանության նախարարության մաս է կազմում: Այգու տարածքում գտնվող բոլոր կառույցները, այդ թվում՝ եկեղեցին, նույնպես այս կառույցի մաս են կազմում և պահպանվում են երկրի պաշտպանական բյուջեի կողմից:.
«Աշխարհիկ պետության զինված ուժերի գլխավոր տաճարը» օքսիմորոնն ավելի ծայրահեղական է, քան Աստծո հիշատակումը Սահմանադրության մեջ, որի կողմնակիցն է Պատրիարք Կիրիլը։.
Սա ռուսական պետության կղերականությանն ուղղված կարևորագույն խորհրդանշական քայլ է, որը ունի «իշխանության քող»։.
Հունվարի 28-ին իր մոսկովյան նստավայրում Սերգեյ Շոյգուին ընդունած Պատրիարքի խոսքով՝ Ռուս ուղղափառ եկեղեցու և զինվորականների միջև դաշինքը հուսալիորեն պաշտպանում է Ռուսաստանը ցանկացած «քաղաքական փորձերից», որոնք «համակարգային» լիբերալները կարող են սկսել իշխանության առաջիկա փոխանցման ժամանակ։ Ինչպես նշել է Պատրիարքը, բանակը շատ մոտ է Ռուս ուղղափառ եկեղեցուն «հոգով», այդ իսկ պատճառով Պաշտպանության նախարարությունը «ձեռնարկում է անհրաժեշտ միջոցներ Եկեղեցին զինվորականներին վերադարձնելու համար»։.
«Հոգևոր մտերմությունը» հանգեցրել է ժամանակակից Ռուսաստանում «պատերազմական ուղղափառության», նույնիսկ «ատոմային ուղղափառության» մի ամբողջ ենթամշակույթի ի հայտ գալուն, որի մարգարեներից մեկը վերջերս մահացած արքեպիսկոպոս Վսևոլոդ Չապլինն էր։.
Սակայն ավանդական ուղղափառ աչքը, որը չի մթագնում այս ենթամշակույթից, Հարության եկեղեցում ոչինչ չի գտնի. դրա ողջ խորհրդանիշն ու ոճը, որը թելադրված է Պաշտպանության նախարարության քաղաքական բաժնի կարիքներով, խոսում են պատերազմի, զենքի և Հաղթանակի մասին, այլ ոչ թե թշնամիների հանդեպ սիրո, զղջման կամ այն գաղափարի մասին, որ «յուրաքանչյուր սուր վերցնող սրով կկործանվի»։ Շատ տարօրինակ կլիներ, եթե Ավետարանն ընդհանրապես բերվեր այս եկեղեցի։.
Տաճարի արտաքին պատերի և ներքին հարդարանքի հիմնական գույնը խակի գույնն է, կարծես տաճարը պատրաստվում է պարաշյուտով ուղիղ պատերազմական գոտի ցատկել։.
Գմբեթի տրամագիծը որևէ կապ չունի Աստվածաշնչյան խորհրդանիշների հետ. այն 19.45 մետր է, որը, կարծես, նմանակում է Մեծ Հաղթանակի տարեթվին։ Զանգակատունը 75 մետր բարձրություն ունի՝ ի պատիվ Մեծ Հաղթանակի 75-ամյակի, մինչդեռ փոքր գմբեթները 14.18 մետր բարձրություն ունեն, որը համապատասխանում է պատերազմի օրերի քանակին (ըստ Խորհրդային Միության, որը, օրինակ, չի ներառում 1939 թվականը)։ Եկեղեցի է տանում նաև 1418 աստիճան երկարությամբ «Հիշողության ճանապարհը» (այնտեղ, ի թիվս այլ բաների, կտեղադրվի Վլադիմիր Պուտինի հոր դիմանկարը). պատերի որմնանկարները պատկերում են պատերազմի խոշոր ճակատամարտերի տեսարաններ, այդ թվում՝ զուտ դիցաբանական, ինչպիսին է «Պանֆիլովի հերոսների սխրանքը»։ Եթե Կիևյան Ռուսիան հազար տարի առաջ չընդուներ ուղղափառություն, շատ ավելի տեղին կլիներ նման կառույցը նվիրել Մարսին կամ գոնե Պերունին, քանի որ Քրիստոսը, անշուշտ, պատերազմ չէր սովորեցնում համաշխարհային տիրապետության և հզոր կայսրություններ կառուցելու համար։
Ժամանակակից Ռուս Ուղղափառ Եկեղեցին 30 տարի համագործակցում է Ռուսաստանի տարբեր անվտանգության գործակալությունների հետ: Սկզբում սա ենթադրում էր զինվորական անձնակազմի կրոնական կարիքների համեստ «բավարարում նրանց ազատ ժամանակ» (ինչպես սահմանված է օրենքով): Այժմ սա ներառում է եկեղեցիների լայնածավալ կառուցում ռազմական բազաներում, քահանաների մասնակցությունը երդման արարողությանը, զինվորներին (անկախ կրոնից) սուրբ ջրով ցողելը և զինված ուժերի կողմից ֆինանսավորվող զինվորական հոգևորականության ինստիտուտի ներդրումը:.
Պաշտպանության նախարարությունը չի թաքցնում իր հետաքրքրությունը քահանաների կողմից քաղաքական պաշտոնյաների և որոշ չափով հոգեբանների պաշտոններում ծառայելու հարցում, մի դեր, որում, սակայն, քահանաները հատկապես հաջողակ չեն, քանի որ նրանց մեծ մասը չունի համապատասխան պատրաստվածություն: Ներքին գործերի նախարարությունը, Արտակարգ իրավիճակների նախարարությունը, Ազգային գվարդիայի զորքերի դաշնային ծառայությունը և նույնիսկ ԱԴԾ-ն ունեն իրենց սեփական «գլխավոր եկեղեցիները», որոնք կառավարվում են համապատասխան գործակալությունների կողմից (չնայած Լյուբյանկա հրապարակում գտնվող պատմական Սուրբ Սոֆիա եկեղեցին առանձին մուտք ունի փողոցից և նշանակված է որպես պատրիարքական մոթոխիոն): Այս եկեղեցիներից մի քանիսում մշտական մարդկանց միաբանություն չկա, և նրանց ծիսական կյանքի կենտրոնը գերատեսչական տոներն են կամ, օրինակ, երդման արարողությունները: Սա ուղղափառ բարեպաշտության պղծում անվանելը թերագնահատական կլինի:.
Ըստ երևույթին, Հայրենասիրական այգում գտնվող եկեղեցին նույնպես չի ունենա իր սեփական ծխական համայնքը, գոնե այնպիսին, որը կարողանա ապահովել այս հսկայական համալիրի հիմնական սպասարկումը: Այգին գտնվում է Մինսկի մայրուղու 55-րդ կիլոմետրում. ամենամոտ գյուղը Պետելինոն է, մոտակայքում կան այլ այգիներ: Սակայն Պետելինոն ունի իր սեփական եկեղեցին, իսկ մոտակա Կուբինկա քաղաքն անգամ մի քանիսն ունի: Սա նշանակում է, որ վերը նշված բոլոր հակասություններին ավելացվում է ևս մեկը. ուղղափառ աշխարհի տարածքով երրորդ ամենամեծ եկեղեցին չի ունենա պատշաճ ժողով, այլ կծառայի որպես Պուտինի դարաշրջանի ոճով հայրենասիրական ոգին բարձրացնելու համար նախատեսված հսկայական տեսարժան վայրի մի մաս: Ի՞նչ կլինի այս եկեղեցու հետ, որն արդեն միլիարդավոր պետական և մասնավոր միջոցներ է ծախսել, երբ դարաշրջանն ավարտվի:
«Այս պատմությունը ինձ ընդհանրապես չի զարմացնում, քանի որ մենք ամեն ինչ ազգայնացնում ենք։ Այո, ընդունում եմ, որ ռուսական բանակին նվիրված եկեղեցի կամ ռուսական զենքը փառաբանող եկեղեցի հնարավոր է։ Ավելին, դրան նպաստելը վաղեմի ավանդույթ է։ Բայց քանի որ ազգայնացումը ընթացքի մեջ է, այն, ինչ սկզբում հայտարարվել էր որպես բարերարների կամ մասնավոր անձանց գումար, ի վերջո դառնում է պետական կամ քաղաքային միջոցներ»։.
Սա այն համակարգն է, որում մենք ապրում ենք։ Ազգայնացումը մոլեգնում է ամեն ինչում՝ կինոյում, արվեստում, թատրոնում։ Նույնիսկ մեր բանկերը փրկվում են կառավարության փողերով։.
Սա բոլոր հնարավոր ինստիտուտները ենթարկեցնելու փորձ է, որոնք ոչ մի կերպ չեն կարող հասկացվել. դա քարացած կառուցվածք է։.
Բայց մի բան է, երբ բարերարների նվիրատվություններով կառուցվում է ռուսական բանակին նվիրված եկեղեցի, և բոլորովին այլ բան, երբ պետությունն է հատկացնում միջոցները։ Դա նույնիսկ խորհրդանշական է։ Կա պահուստային ֆոնդ՝ զգալի ռեսուրսներով, որից, ըստ երևույթին, Սոբյանինը հատկացրել է այս գումարը։ Երբ հրապարակվի բյուջեի բաշխման հաշվետվությունը, ակնհայտորեն կառաջանա հարցը, թե ուր է գնացել 2 միլիարդ ռուբլին։.
«Ես այս մասին առաջին անգամ եմ լսում. ակնհայտ է, որ տեղեկատվությունը չի հրապարակվում։ Նա, ամենայն հավանականությամբ, այն հատկացրել է պահուստային ֆոնդից, քանի որ բյուջեում նման տող չկար։ Բյուջեում իսկապես կար տող՝ Քրիստոս Փրկչի տաճարին օգնություն տրամադրելու համար։ Ես փոփոխություն մտցրի այդ տողը հանելու համար, բայց այն չընդունվեց։ Ես կարծում եմ, որ սխալ է պետական միջոցները ուղղափառ եկեղեցիների կառուցման վրա ծախսելը, քանի որ դա պարզապես այն դավանանքներից մեկն է, որը պետությունը ինչ-որ կերպ առանձնացնում է։ Սա խախտում է ինչպես բոլոր դավանանքների հավասարության սկզբունքը, այնպես էլ եկեղեցու և պետության բաժանման սկզբունքը։ Կան հարցեր, որոնք քննարկվում են բյուջեի շրջանակներում, բայց Մոսկվայի քաղաքային դումայում չկան ձևաչափեր ձեր հաղորդած լուրը քննարկելու համար։ Ձևաչափ չկա, քանի որ բյուջեն արդեն ներկայացվել է, և այդ ծախսերը կապված չեն քաղաքային բյուջեի միջոցների բաշխման հետ, որոնք քննարկվում են Մոսկվայի քաղաքային դումայում։ Դրանք կապված են Մոսկվայի կառավարության գործունեության հետ»։.
Կարծում եմ՝ պահուստային ֆոնդը կարելի էր ավելի արդյունավետ ծախսել։ Օրինակ՝ ես առաջարկեցի քաղաքային միջոցներն օգտագործել «Սոլովեյ» կինոթատրոնը գնելու և դրա տեղում մեծ մշակութային կենտրոն կառուցելու համար, բայց նրանք չլսեցին։ «Բյուջեի բաշխման» գնացքն արդեն մեկնել է, ինչը նշանակում է, որ Սոբյանինը կարծում է, որ կարող է այն ծախսել այնպես, ինչպես ցանկանում է։.
Փետրվարի 7-ից ապրիլի 5-ը Ռոստոկինոյի էլեկտրատեխնիկայի թանգարանում կանցկացվի «Բաց թանգարան - 2020» ցուցահանդեսը։.
Ցուցահանդեսը «Անտիմուզեում» 2016 թվականի ցուցահանդեսային նախագծի շարունակությունն է, որը ներգրավել էր տարբեր երկրներից ավելի քան 70 մասնակից: «Բաց թանգարանը» ազատ ստեղծագործական արտահայտման հարթակ է, որը միտումնավոր կերպով չի սահմանափակվում դիսկուրսիվ շրջանակներով և գործում է առանց կուրատորական վերահսկողության: Նախագծի նպատակն է ընդգծել ժամանակակից մեդիայի և տեխնոլոգիական արվեստի, ինչպես նաև ստեղծագործական արտահայտման հարակից տարածքների արդիական միտումները, խթանել դրանց զարգացումը և խթանել ստեղծագործական գործունեությունը մեդիա արվեստի ոլորտում: «Բաց թանգարան» նախագիծը հիմնված է արվեստագետների, դիզայներների, ինժեներների, ծրագրավորողների, երաժիշտների, գիտնականների և բոլոր նրանց համար, ովքեր ուսումնասիրում են նոր մեդիայի գեղարվեստական և հաղորդակցական բնույթը, բաց կոչի վրա:.
Ցուցահանդեսում կներկայացվեն բոլոր ներկայացված նախագծերը, որոնք համապատասխանում են ժամանակակից մեդիան և տեխնոլոգիական արվեստը սահմանող մեկ կամ մի քանի չափանիշների՝ ինտերակտիվ ինստալյացիաներ և առարկաներ, լրացված իրականություն, տեսանյութ, աուդիովիզուալ ներկայացումներ, քաղաքային միջավայրում միջամտությունների փաստաթղթավորում, եռաչափ խափանումներ և այլն։.
Հանճարեղ արձակագիր և դրամատուրգ, որի ստեղծագործությունը հաստատուն կերպով մտել է համաշխարհային գրականության ոսկե ֆոնդ։.
«Բալի այգին», «Երեք քույրերը», «Ճայը», ինչպես նաև «Պատյանի մեջ գտնվող մարդը», «Շան հետ տիկինը», «Կաշտանկա» և շատ այլ ստեղծագործություններ սիրված են, հայտնի՝ դասականների տողերը գրեթե անգիր մեջբերելով և, իհարկե, դրանց հիման վրա պիեսներ բեմադրելով։.
Այս օրերին Չեխովի ստեղծագործություններից հատվածներ են լսվում ամբողջ երկրում, հատկապես նրա փոքրիկ հայրենի Տագանրոգում: Դրանք կարդացվում են դասընթացների, մրցույթների և գրական երեկոների ժամանակ: Լսում են ծանոթ և անծանոթ, տարբեր տարիքի մարդիկ:.
Աշխարհի ամենապահանջված դրամատուրգներից մեկը միշտ ապրել է համեստ կյանքով։ Եվ, ի դեպ, նա հեռու էր աշխատասեր ուսանող լինելուց։ Բայց նա իր ընտանիքին պահում էր որքան կարող էր՝ աշխատելով հոր խանութում։.
Միայն համաշխարհային գրականության ապագայի մասին մտածելը կարող է հոգնեցուցիչ լինել։ Ավելի լավ է գտնել համապատասխան ընկերակցություն։ Մենք ձեզ կասենք, թե որտեղ գնալ Մոսկվայում, երբ իսկապես ցանկանաք քննարկել կարդացածը. ժամանակակից ռուսական արձակ, թե՞ ֆեմինիստական տեքստեր։.
Ֆերն ծաղկի գրքի ակումբ
Մոսկվայի ամենահին գրքային ակումբներից մեկը։ Ինը տարի շարունակ այստեղ բանավեճեր են ընթանում այն մասին, թե իրականում ինչ է նկատի ունեցել հեղինակը և ով կարող է գնահատել դա։ Ցանկացած մեկը կարող է միանալ, և անդամավճար չի պահանջվում։ Գրքային ակումբի հավաքույթները սովորաբար մեծ թվով այցելուներ են ունենում, և կազմակերպիչը օգնում է ապահովել, որ բոլորը նույն կարծիքին լինեն։ Հունվարին նրանք կկարդան Վլադիմիր Մեդվեդևի «Զահհոկ» վեպը և Ջոն Իրվինգի «Աշխարհը ըստ Գարպի»։ Դուք կարող եք միանալ ակումբին այստեղ։
Գրքային ակումբ Գալինա Յուզեֆովիչի հետ
Երկրի առաջատար գրականագետի հետ կարդացածի վերաբերյալ ձեր տպավորությունները կիսելը իրական հնարավորություն է: Գալինա Յուզեֆովիչն ինքն է ընտրում զրույցի թեման: Նա սովորաբար ունի երկու չափանիշ՝ արդիականություն և հետաքրքրություն: Գրքային ակումբի նոր սեզոնը բացվեց Մայքլ Քանինգհեմի «Տուն աշխարհի ծայրին» վեպով, որը նրան համաշխարհային ճանաչում բերեց: Իսկ փետրվարին նրանք կքննարկեն սցենարիստ և ռեժիսոր Նատալյա Մեշչանինովայի «Պատմություններ» հուշագրությունը: Գրանցվեք այստեղ:
«Խաբեբաներ» գրքային ակումբ
«Սվետլովկա»-ն, որը հարմար տարբերակ է տասնութ տարեկանից փոքրերի համար, ներկայացնում է դեռահասների և հեղինակների, որոնք քննարկում են իրենց հիմնական ստեղծագործությունները, կերպարները, ինչպես նաև կապերը այլ գրքերի և մեր կյանքի հետ: Հանդիպումներ արդեն տեղի են ունեցել Լարիսա Ռոմանովսկայայի, Արտեմ Լյախովիչի և Դարիա Դոցուկի հետ: «Խաբեբաներ» ծրագիրը ներառում է գրքերի ստենդ-ափ կատակերգություն, թատերական ընթերցումներ, գրական արհեստանոցներ և ընթերցողների համաժողովներ: Այս տարվա առաջին հանդիպումը տեղի կունենա հունվարի 25-ին, օրակարգում կլինեն երեք գրքեր՝ «Վաֆլի սիրտ», Մարիա Պարի «Դարպասապահը և ծովը» և Լարս Սեյբի Քրիստենսենի «Հերման»: Գրանցվեք այստեղ:
Ֆեմինիստական ընթերցանության խումբ
Փետրվարին նախատեսվում է մեկնարկել ֆեմինիստական տեքստերի վերաբերյալ նոր ընթերցանության խումբ: Առաջին թեման, որը կքննարկվի, ֆրանսիացի գրող և փիլիսոփա Սիմոն դը Բովուարի դասական «Երկրորդ սեռ» ստեղծագործությունն է: Ակումբը հիմնադրվել է բանաստեղծուհի և ակտիվիստ Օքսանա Վասյակինայի և բանասեր և ռուսական կանանց գրականության գիտնական Մարիա Նեստերենկոյի կողմից: Լրացուցիչ տեղեկությունների համար խնդրում ենք կապ հաստատել կազմակերպիչների հետ:
«Կարդացեք և քննարկեք» գրքային ակումբ
Ամիսը երկու անգամ այստեղ ողջունվում են ռուսալեզու տեքստերի սիրահարները. նախ նրանք քննարկում են ոչ գեղարվեստական գրքեր, ապա՝ գեղարվեստական պատմություններ: Գիտահանրամատչելի քննարկումների օրերին ակումբի հիմնադիր Էլվիրա Նուրգալիևան հրավիրում է մոդերատորի՝ այս ոլորտի փորձագետի: Հեղինակներին նույնպես պարբերաբար կարելի է գտնել այստեղ: Հունվարին նրանք կուսումնասիրեն Քալ Նյուպորտի «Թվային մինիմալիզմ» և Վյաչեսլավ Ստավեցկու «Ա.Գ.-ի կյանքը» ստեղծագործությունների դրական և բացասական կողմերը: Տեղանքի և ժամանակի մասին մանրամասները կարող եք գտնել այս հղումով:
Ռուսական սեզոնների շրջանակներում Ֆրանսիայում, Բելգիայում և Լյուքսեմբուրգում տեղի կունենա ավելի քան 400 միջոցառում։.
««Ռուսական սեզոնները» պարզապես մեծածավալ փառատոն չէ. այն կներառի արվեստի գրեթե բոլոր ժանրերը: Ծրագիրը ներառում է մոտ 400 միջոցառում՝ ներկայացումներ, ցուցահանդեսներ, այդ թվում՝ այնպիսի մեծ նախագծեր, ինչպիսին է Մորոզովի հավաքածուի ցուցադրությունը Louis Vuitton հիմնադրամում, կինոփառատոներ, նվագախմբերի, նկարիչների, երաժիշտների և կրկեսային կատարողների ելույթներ», - ասել է Մեդինսկին, ինչպես մեջբերում է Ռուսաստանի մշակույթի նախարարության մամուլի ծառայությունը:.
Նա նշեց, որ «Ռուսական սեզոնների» շրջանակներում նախատեսվում են բազմաթիվ ցուցահանդեսներ, այդ թվում՝ հետահայաց ցուցահանդես՝ նվիրված Սերգեյ Դյագիլևի կյանքին և գործունեությանը, այն մարդու, ով 100 տարի առաջ մտահղացել էր «Ռուսական սեզոնները»։.
Իր հերթին, Ֆրանսիայի մշակույթի նախարար Ֆրանկ Ռիստերը նշել է, որ ուրախ է մասնակցել նախագծին։.
««Ռուսական սեզոնները» ոչ միայն կցուցադրեն ռուսական մշակույթի հարստությունը, այլև կցուցադրեն մեր երկրների միջև արդյունավետ համագործակցությունը», - ընդգծեց Ռիստերը։.
«Ռուսական եթերաշրջանների» բացման արարողությունը տեղի ունեցավ «Օդեոն» թատրոնում: Արարողությունից հետո Ազգերի պետական թատրոնը ներկայացրեց «Քեռի Վանյա» ներկայացումը՝ հիմնված Անտոն Չեխովի պիեսի վրա: Սա մոսկովյան դերասանների և ֆրանսիացի ռեժիսոր Ստեֆան Բրաունշվայգի համագործակցությունն է: Գլխավոր դերերը խաղացել են Եվգենի Միրոնովը (Վոյնիցկի), Ելիզավետա Բոյարսկայան (Ելենա Անդրեևնա), Վիկտոր Վերժբիցկին (Սերեբրյակով) և Անատոլի Բելին (Աստրով):.
Փարիզում «Ռուսական սեզոնների» ծրագիրը ներառում է Բոլշոյ թատրոնի պրիմա-բալերինա Սվետլանա Զախարովայի «Գաբրիել ՇԱՆԵԼ» բալետը, Պուշկինի թանգարանի, Տրետյակովյան պատկերասրահի և Էրմիտաժի «Նոր արվեստի գլուխգործոցներ Մորոզովի հավաքածուից» ցուցահանդեսը, ինչպես նաև Մարիինյան թատրոնի, Երաժշտական դահլիճի և Բոլշոյի սիմֆոնիկ նվագախմբի բազմաթիվ համերգներ։.
Փառատոնին կմասնակցի Փարիզի և Վերսալի Քրիստոս Փրկիչ տաճարի Պատրիարքական երգչախումբը, իսկ Ստրասբուրգում համերգներ կանցկացվեն Գալինա Վիշնևսկայայի օպերային կենտրոնի մենակատարների և Մստիսլավ Ռոստրոպովիչի անվան մշակութային և մարդասիրական ծրագրերի հիմնադրամի կրթաթոշակառուների մասնակցությամբ: Կրասնոյարսկի սիբիրյան պարային անսամբլը ելույթ կունենա Բորդոյում, Աստրախանի օպերայի և բալետի թատրոնը՝ Մարսելում, Բաշկորտոստանի բալետը՝ Դիժոնում, Սանկտ Պետերբուրգի Բորիս Էյֆմանի բալետի թատրոնը՝ Նիսում, իսկ Պյատնիցկիի անվան ռուսական ժողովրդական երգչախումբը՝ Թուլուզում:.
Մեծ Հաղթանակի 75-ամյակին կապված են մի շարք փառատոնային միջոցառումներ։ Մասնավորապես, Քեյ Բրանլիի Ռուսական հոգևոր և մշակութային կենտրոնում կբացվի ռազմական պատմաբանների կողմից պատրաստված «Ուս ուսի» ցուցահանդեսը։
«Ռուսական սեզոնները» լայնածավալ նախագիծ է, որը ռուսական մշակույթը ներկայացնում է եվրոպական լսարանին: 2017 թվականին «Ռուսական սեզոնները» բարձր մակարդակով անցկացվեցին Ճապոնիայում՝ միավորելով 250 միջոցառում 40 քաղաքներում: 2018 թվականին «Ռուսական սեզոնները» նվաճեցին Իտալիան՝ 310 միջոցառումով 74 քաղաքներում: 2019 թվականին նախագիծը հյուրընկալեց Գերմանիան՝ 437 միջոցառումով 90 քաղաքներում, որոնց մասնակցեցին 90 մշակութային հաստատություններ: 2020 թվականին «Ռուսական սեզոնների» հյուրընկալող երկրներն են Ֆրանսիան, Բելգիան և Լյուքսեմբուրգը:.
Բոլոր եկեղեցիներում հանդիսավոր պատարագներ են մատուցվում քրիստոնեական ամենակարևոր տոներից մեկի նախօրեին: Պատարագն արդեն մատուցվել է Քրիստոս Փրկչի տաճարում: Պատերը զարդարված էին եղևնու ճյուղերով և ծաղիկներով՝ տոնի կապակցությամբ:.
Իսկ Հեռավոր Արևելքում հավատացյալները հավաքվում են եկեղեցիներում, որտեղ արդեն սկսվել են երեկոյան Սուրբ Ծննդյան ծառայությունները։.
Տոնի առթիվ կանգնեցվում է Ծննդյան տեսարան, որը խորհրդանշում է այն քարանձավը, որտեղ, ըստ Աստվածաշնչի, ծնվել է մանուկ Հիսուսը: Այսօր նաև ավարտվում է 40-օրյա ծոմապահությունը, որը ամենաերկարներից մեկն է:.
Ռուս Ուղղափառ Եկեղեցու հետ մեկտեղ, Սերբիայի, Լեհական և Վրացական Ուղղափառ Եկեղեցիները, ինչպես նաև Աթոնիի վանքերը նշում են Սուրբ Ծնունդը հունվարի 7-ին: Պատրիարք Կիրիլը կվարի Սուրբ Ծննդյան գլխավոր պատարագը Քրիստոս Փրկչի տաճարում: Առաջին ալիքը կհեռարձակի պատարագը, որը կսկսվի կեսգիշերից մեկ ժամ առաջ:.
Ոմանք գրաֆիտին վանդալիզմ են համարում, մինչդեռ մյուսները քաղաքի այլ տեսարժան վայրերի կողքին ցուցադրում են այցելող երիտասարդների գրաֆիտիով պատերը: Փողոցային արվեստի վերաբերյալ կարծիքները տարբեր են՝ չսիրել, քննադատել կամ հիանալ: Բայց դա ժխտել հնարավոր չէ: Ամեն տարի Տոմսկում ավելի ու ավելի շատ աշխատանքներ են հայտնվում, որոնք ավտոտնակների և շենքերի հին, խարխուլ մակերեսները վերածում են ուշագրավ արվեստի առարկաների:.
Եթե որևէ մեկը ձեզ ասի, որ գրաֆիտին զուտ արևմտյան երևույթ է, մի՛ հավատացեք նրան։ Դրա արմատները դարեր են գնում դեպի քարանձավային նկարներ և արձանագրություններ։ Դրանք գոյություն ունեին ոչ միայն Հին Հունաստանում, այլև արաբական երկրներում։ Հետաքրքիր է, որ որմնանկարներ գոյություն ունեին նաև միջնադարյան Ռուսաստանում, հիմնականում տաճարներում, եկեղեցիներում և վանքերի քարանձավներում։ Դրանք հաճախ աղոթքներ էին, բայց որոշները պարունակում էին նաև այնպիսի հաղորդագրություններ, ինչպիսին է «Վասյան այստեղ էր»։.
Տարբեր ժամանակներում պատերին պատկերներն ու գրաֆիտին ծառայել են տարբեր նպատակների. դրանք ծառայել են որպես ցուցանակներ, պարունակում են քաղաքական հայտարարություններ, սիրո խոստովանություններ և նույնիսկ կախարդական կախարդանքներ: Դրանք լայն տարածում են գտել Նյու Յորքում 20-րդ դարի կեսերին: Հետևաբար, փողոցային արվեստն այժմ ամենաշատը կապված է հիփ-հոփ մշակույթի և բրեյքդանսի հետ: Ռուսաստանում այն արագ զարգացում է ապրել անցյալ դարի վերջին: Այսօր պատերին նկարելու ցանկությունը վերածվել է փողոցային արվեստի և դարձել է ինքնարտահայտման միջոց ժամանակակից նկարիչների համար:.
Պատի գրաֆիտին լինում է բոլոր ձևերի ու չափերի, և դրա նկատմամբ վերաբերմունքը նույնքան երկիմաստ է։ Պատկերացրեք, որ աշխատանքից տուն եք վերադառնում և հանկարծ տեսնում եք մուլտհերոս, որը հին, մոխրագույն պատից նայում է ձեզ։ Անշուշտ, դա կբարելավի ձեր տրամադրությունը։ Բայց ի՞նչ կլինի, եթե փոխարենը տարօրինակ տառեր տեսնեք մաքուր, լավ պահպանված ճակատային մասի վրա։ Հասկանալի է, որ այս տեսակի ստեղծագործականությունը շատերի մոտ տարածված չէ, ասում է Ելենա Չյեն՝ Տոմսկի «Գրաֆիտի նահանգային քաղաքի պատերին» շրջագայության հեղինակը։.
Այսօր գրաֆիտիի բազմաթիվ տեսակներ կան։ Դրանց մեծ մասը հեշտությամբ կարելի է գտնել Տոմսկի փողոցներում։ Ամենապարզը պիտակավորումն է։ Սա նկարչի՝ գրողի կամ նրանց խմբի ստորագրությունն է։ Այստեղից են սկսվում նորեկները։.
Վերածննդի դարաշրջանից ի վեր շատ արվեստագետներ իրենց անունները փորագրել են տարբեր մակերեսների վրա: Այսօր երիտասարդ գրողները, որոնք ճանաչում են փնտրում իրենց ենթամշակույթում, պիտակներ են նկարում ցանկապատերի, անցուղիների և պատերի վրա: Եվ մեր քաղաքում նրանք նույնպես հազվադեպ չեն: Սակայն նրանց թիվը շատ ավելի քիչ կլիներ, եթե սկսնակ արվեստագետները հնարավորություն ունենային գործունեություն ծավալել օրինական տարածքներում, եթե լինեին այդ նպատակով նախատեսված տարածքներ, բայց հիմա դա այդպես չէ, բացատրում է ուղեցույցը:.
Տարբեր խմբավորումների նկարիչները վաղ թե ուշ սկսում են մրցել միմյանց հետ։ Ահա թե որտեղ են պիտակները հայտնվում ավարտուն աշխատանքների վրա։ Այս նշանները արտացոլում են գրողի ցանկությունը՝ գերազանցելու իր ընկերներին ցողացիրով տարայի մեջ։ Տոմսկում նման բազմաթիվ օրինակներ կան։ Պարզապես նայեք հայտնի «Վտորովյան անցուղի» շենքի բակում։.
Գրաֆիտիի մեկ այլ նմանատիպ տեսակ՝ ռմբակոծությունը, նույնպես կարելի է տեսնել այստեղ։ Այն ծագել է գրողների միջև մրցակցությունից, ովքեր ձգտում էին իրենց ստորագրություններով ծածկել որքան հնարավոր է շատ մակերես։ Հետևաբար, տառերը դարձան գեր և կլոր, ուրվագծերով և ներքին ներկով լցված։ Սովորաբար այս աշխատանքները բաղկացած էին առավելագույնը երեք գույներից։.
Ավելի բարդ տեսակի ստորագրություն՝ զարդարված, նրբագեղ, ներսում միահյուսված տառերով և սուր ձևերով, կոչվում էր վայրի ոճ։.
Գրաֆիտիից բացի, կան գրաֆիտիի այլ տեսակներ։ Օրինակ՝ գովազդ կարելի է գտնել Լենինի պողոտայի կամարաձև անցուղում՝ պիցցերիայի մոտ։ Կան նաև «կերպարներ» անունով գրաֆիտիներ՝ մուլտֆիլմային հերոսների և հերոսների պատկերներ, ինչպես նաև եռաչափ նկարներ։.
Սակայն Տոմսկի բնակիչները սիրահարվել են փողոցային արվեստին իրենց այլ ոճով։ Նրանք սիրում են որմնանկարներ՝ մեծ, վառ նկարներ, որոնք զբաղեցնում են ամբողջ պատերը և նույնիսկ հավակնում են արվեստի գործեր լինել իրենց իմաստի, գաղափարի և գեղարվեստական կատարման համար, սովորաբար ռեալիստական ձևով։ Հաճախ դրանք մարդկանց դիմանկարներ կամ կենդանիների պատկերներ են, որոնք այնքան ճշգրիտ են ներկայացված, որ թվում են հսկայական լուսանկարներ։.
Այդպիսի պատկերի օրինակներից մեկը Պիոներսկի նրբանցքի աղյուսե բազմաբնակարան շենքի պատին գտնվող հսկայական գրաֆիտի որմնանկարն է։ Ծաղկի կողքին մեծ աղավնի է հայտնվել ընդամենը մեկ գիշերվա ընթացքում և հետաքրքրաշարժ գրություն՝ «Թռչունները գիտեն...»։.
Եթե ավելի խորը մտնեք բակի մեջ, կտեսնեք մեկ այլ պատ, որը ներկված է վերևից ներքև։ Նկարը պատվիրվել է շենքի բնակիչների կողմից։ Այն ֆրանսիական հայտնի տեսարժան վայրի՝ Լիոնի տան մի փոքր պարզեցված տարբերակ է։ Դրա ճակատային մասը վերածվել է հսկայական կտավի, որտեղ պատկերված են հայտնի դեմքեր՝ Լյումիեր եղբայրներից մինչև Անտուան դը Սենտ-Էքզյուպերի, իրենց պատշգամբներում։ Իսկ Տոմսկի բարձրահարկ շենքի վրա ծաղկող յասամաններ, աղավնիներ և Տոմսկի բնակիչներ կան։.
Ես նմանատիպ ճակատային մասեր տեսել եմ Բարսելոնայում և Երուսաղեմում: «Նմանատիպ առևտրային պատվերներ կարող են կատարել միայն փորձառու արվեստագետները», - նշում է Ելենա Չայը:.
Քաղաքի պատերի վրա բոլոր պատկերները հաստատված չեն։ Գրողներին տուգանում են անօրինական աշխատանքի համար, իսկ գրաֆիտին ներկում են։ Ահա թե ինչու նրանցից շատերը գաղտնի են պահում իրենց անունները։ Միայն նրանք, ովքեր ստեղծում են իրենց աշխատանքները պաշտոնական թույլտվություն ստանալուց հետո, կարող են դա իրենց թույլ տալ։.
Ռոզա Լյուքսեմբուրգ փողոցի ամբողջ պատը ծածկող մեծ, բազմաշերտ նկարը ներառում է նկարիչների սոցիալական ցանցերի էջերի մի քանի հղումներ: Այն նկարվել է միանգամից չորս նկարիչների կողմից՝ շենքում գտնվող հաստատության պատվերով:.
«Այստեղ մի ժամանակ մռայլ դեղին պատ կար։ Բայց դա աշխույժ վայր է, որտեղ հաճախ են լինում երիտասարդներ, հատկապես ամռանը։ Եվ քանի որ մեր քաղաքը ձմռանը մռայլ տեսք ունի, մենք ցանկացանք ավելացնել մի քանի վառ գույներ։ Մենք անմիջապես համաձայնեցինք, որ բոլորը կնկարեն իրենց ոճով։ Մենք ուրվագծեր արեցինք, համատեղեցինք դրանք Photoshop-ում և ցույց տվեցինք հաճախորդին։ Նա հաստատեց դրանք, և մենք սկսեցինք աշխատել», - հիշում է նկարչուհի Եկատերինա Լեգուշևան։ «Ընդհանուր առմամբ, Տոմսկում նման նախագծերի համար շատ հնարավորություններ չկան։ Պատը ներկելու թույլտվություն ստանալը շատ դժվար է։ Եվ նյութերը թանկ են։ Երիտասարդ նկարիչը կարող է պարզապես չունենալ բավարար գումար իր գաղափարը կյանքի կոչելու համար»։.
Այս պատի կառուցման համար անհրաժեշտ էր ներկի երկու տուփ՝ 50 տուփ, որոնցից յուրաքանչյուրը արժեր մոտ 350 ռուբլի: Նկարիչները նաև օգտագործել են ներկի տուփեր: Պատի յուրաքանչյուր հատվածի վրա աշխատելը տևել է մոտ երեք օր:.
Ռոզա Լյուքսեմբուրգ փողոցն ունի իր հարուստ պատմությունը. այն նախկինում եղել է Մագիստրատի փողոց։.
«Այն իր անունը ստացել է, քանի որ քաղաքային խորհրդի շենքը, կամ, ժամանակակից լեզվով ասած, քաղաքապետարանի գրասենյակը, գտնվում է դրա անկյունում: Կան նաև 19-րդ դարում կառուցված տներ, և եթե քայլեք դեպի Ուշայկա գետը, կհասնեք մի կամրջի, որն այժմ դաշնային ճարտարապետական տեսարժան վայր է», - բացատրում է Ելենա Չայը:.
Սակայն սա այն դեպքն է, երբ ժամանակակից արվեստը զարդարել է միայն պատմական քաղաքի փողոցը։ Չնայած ոմանք կարող են դրա հետ վիճել։.
Մաքուր ճակատները և քաղաքի ճարտարապետական ավանդույթները անկասկած կարևոր են։ Սակայն ավելի ու ավելի շատ մարդիկ ցանկանում են, որ իրենց համար պատերը ներկվեն՝ որոշակի վճարի դիմաց։ Եվ եթե գեղեցկությունը, գեղագիտությունը և իմաստի որոշակի զգացումը առաջնային լինեն, քաղաքը միայն ավելի գրավիչ և ժամանակակից կդառնա, ասում է Եկատերինա Լեգուշևան։.
Մարզային արվեստի թանգարանի կողքին գտնվող գրաֆիտին վառ օրինակ է, թե ինչպես կարելի է ժամանակակից մշակույթը ինտեգրել քաղաքային լանդշաֆտին։ Ուրիշ որտե՞ղ կարող էր հայտնվել թատրոնի և կինոյի դերասանուհի Ֆաինա Ռանևսկայայի ռեալիստական դիմանկարը։ Հին ավտոտնակի պատը վերածվել է հսկայական նկարի՝ հաջողությամբ ընդգծելով վայրի յուրահատուկ մթնոլորտը։.
Եթե քայլեք Լենինի փողոցով և շրջվեք կամարներից մեկով, կհայտնվեք փողոցային արվեստի իսկական պատկերասրահում: Առաջին բանը, որ աչք է զարնում, տղամարդու դիմանկարն է՝ փայտե երկհարկանի շենքի ամբողջ պատի չափ: Նկարիչը Տոմսկի նկարիչ է, որը ստորագրում է Իլյա Վինցե կեղծանվամբ: Նրա աշխատանքներից շատերը ճանաչելի են իրենց յուրահատուկ կարմիր և կանաչ գունային գամմայով և յուրահատուկ ձեռագրով:.
Այս մեծ նկարից բացի, դուք կարող եք տեսնել տարբեր մակարդակի և կատարման գրաֆիտիներ՝ ամենապարզից մինչև կենդանիների և մարդկանց պատկերներ: Նման բացօթյա պատկերասրահները ենթամշակութային լեզվով կոչվում են «խայտաբղետներ»՝ անգլերեն «spot» բառից:.
Մեզնից դիմաց մեկ այլ կամար է։ Այն ներկված էր միջանցքի հին, տգեղ պատերը զարդարելու համար։ Հիմա այստեղից անցորդներին ժպտում է մի ուրախ ծերունի՝ սպիտակ մորուքով և մոխրագույն գլխարկով։.
Եթե կասկածում եք, որ գրաֆիտին կարող է լրացնել և բարելավել Տոմսկի ժանյակավոր փայտե ճարտարապետության պատմական տեսքը, նայեք 1905 նրբանցքի շենքերից մեկի պատին, որը պատկերում է վաճառական Լեոնտի Ժելյաբոյի կալվածքը՝ ճակտոնների վրա կրակե թռչուններով: Վաճառականի շենքն ինքնին Տոմսկի փայտե ճարտարապետության օրինակ է և գտնվում է Կրասնոարմեյսկայա փողոցում:.
Այս տունը սիրված է նկարիչների շրջանում: Այսօր այն պատկերված է ավելի քան 15 նկարներում: Այն գրավում է իր հեքիաթային որակով, բազմաթիվ դեկորատիվ աշտարակներով, փորագրված ֆիգուրներով և, իհարկե, ճակտոնների վրա պատկերված կրակե թռչուններով, նշում է էքսկուրսավար Ելենա Չայը:.
Քաղաքի պատմական թաղամասի գլխավոր փողոցներում մեզ այդքան ծանոթ ժանյակագործության, կլասիցիզմի և մոդեռնիզմի գեղագիտությունը գնալով լրացվում է բակերում առկա վառ փողոցային արվեստով։ Բայց արդյո՞ք դա զարմանալի է։ Տոմսկի ներքին կողմը հենց դա է՝ ուսանողները, երիտասարդները և ստեղծագործողները։.
Լոնդոնի Թեյթ Մոդեռն արվեստի պատկերասրահում վանդալը վնասել է Պաբլո Պիկասոյի կտավը, հաղորդում է BBC-ն։.
Ըստ որոշ տեղեկությունների՝ 20 միլիոն ֆունտ ստեռլինգ (ավելի քան 26 միլիոն դոլար) գնահատված «Կնոջ կիսանդրին» կտրատվել է։ Ձերբակալված 20-ամյա Շաքիլ Մասին մտադիր է հերքել բոլոր մեղադրանքները։ Նրան մերժվել է գրավի դիմաց ազատ արձակելը։.
Թեյթ պատկերասրահը բացատրել է, որ նկարում պատկերված է Պիկասոյի սիրուհի Դորա Մաարը։ Այն նկարվել է Փարիզում 1944 թվականի մայիսին՝ նացիստական օկուպացիայի վերջին ամիսներին։.
2018 թվականի աշնանը Ռումինիայում հայտնաբերվեց Պիկասոյի «Հարլեկինի գլուխը»։ Նկարը գողացվել էր 2012 թվականին՝ Կլոդ Մոնեի, Պոլ Գոգենի և Անրի Մատիսի յոթ այլ աշխատանքների հետ միասին։ 2013 թվականին գողության հետ կապված ձերբակալվել էին Ռումինիայի երեք քաղաքացիներ։.
Պաբլո Պիկասոն իսպանացի և ֆրանսիացի նկարիչ, քանդակագործ, գրաֆիկական նկարիչ, բեմանկարիչ, կերամիկագործ և դիզայներ էր։ Նա կուբիզմի հիմնադիրն էր և իր կյանքի ընթացքում ստեղծել է մոտ 20,000 աշխատանք։.
Տարվա վերջը ժամանակ է ամփոփելու, այդ թվում՝ գրական։ Մենք հարցրեցինք ռուս գրողներին. «Ո՞րն է տասնամյակի ձեր ամենակարևոր գիրքը»։ Եվ ահա թե ինչ եզրակացություն արվեց դրանից։.
Լյուդմիլա Ուլիցկայա
«Հակոբի սանդուղքը» և «Կանաչ վրանը» վեպերի, ինչպես նաև «Մանկություն 45-53։ Եվ վաղը կլինի երջանկություն և նվեր, որը ձեռքով չի արվել» պատմվածքների ժողովածուների հեղինակ
Սա դժվար հարց է։ Ես շատ ոչ գեղարվեստական գրականություն եմ կարդացել։ Կարծում եմ՝ հենց այս ոլորտից կառաջարկեի մի գիրք՝ Նիսիմ Թալեբի «Սև կարապը»։ Նա այնքան հիանալի խոսեց այն բաների մասին, որոնք մենք բոլորս ինտուիտիվորեն զգացել ենք, բայց չենք փորձել սահմանել։ Դժբախտաբար, նրա հաջորդ երկու գրքերն էլ հիասթափեցրին ինձ. դրանցում բացակայում էին որևէ խորաթափանցություն, իսկ տոնը ամբարտավան և դիդակտիկ էր։ Բայց «Սև կարապը» հրաշալի է։ Որպես մեկը, ով պարբերաբար մտորում է կյանքի անկանխատեսելի գործընթացների մասին, Թալեբի գիրքը ինձ առաջարկեց ներդրումների և այլ բանկային հարցերի մասնագետի կողմից բոլորովին անսպասելի մոտեցում, որոնք ինձ համար լիովին անհասկանալի էին։ «Անկանխատեսելիության» նրա ըմբռնումը և դրան ուղեկցող ռազմավարությունը ինձ շատ խորաթափանց թվաց։.
Յանա Վագներ
«Վոնգոզերո», «Ո՞վ չի թաքնվել», «Կենդանի մարդիկ» վեպերի հեղինակ
Իհարկե, անհնար է ընտրել վերջին տասը տարիների կամ նույնիսկ վերջին տարվա լավագույն գիրքը։ Բայց ես խորապես տպավորված էի Լուսիա Բեռլինի «Տնային տնտեսուհու ձեռնարկ» պատմվածքների ժողովածուով։ Նախ, դա անհավանական արձակ է՝ հզոր, սրտառուչ և զարմանալիորեն խորը։ Երկրորդ, այս գիրքը լայն ճանաչում ձեռք բերեց միայն 2015 թվականին՝ հեղինակի մահից հետո (նա մահացավ 2004 թվականին - խմբ.), և ճանաչումը, մրցանակները և հիացմունքի խոսքերը շատ ուշ էին։ Արդարությունը հնարավոր չէ վերականգնել, բայց կարևոր է արտահայտել հիացմունք։.
Գրիգոր Ծառան
«Սեյվլիի օրերը» վեպի հեղինակը
Ինձ համար տասնամյակի ամենակարևոր գրքերից մեկը Ջոնաթան Լիթելի «Բարի մարդիկ» վեպն է: Բովանդակությամբ հրեշավոր և ձևով բարոկկո ոճի տաճարի ճարտարապետությունը հիշեցնող այս վեպը ընթերցողից պահանջում է հսկայական հուզական ներդրում: Արդյո՞ք այն արդարացված կլինի, թե ոչ, յուրաքանչյուր ընթերցողի դատողության հարցն է: Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի սարսափները նման մանրակրկիտությամբ և անաչառությամբ նկարագրելու համար մարդ պետք է ինքը դժոխքի միջով անցած լիներ: Թվում է, թե Լիթելը հաջողության է հասել:.
Անդրեյ Աստվածատուրով
«Աշունը քո գրպաններում» և «Մի՛ կերակրիր և մի՛ դիպչիր հավալուսներին» վեպերի հեղինակը
Տասնամյակի որոշիչ գիրքը Միխայիլ Ելիզարովի «Երկիր» վեպն է։ Գրական անբասիրություն, որը համատեղում է կյանքի հոգևոր հիմքի միստիկ որոնումները լեզվի հզոր զգացողության հետ։ Բարոկկո փոխաբերությունը, ռեալիզմը, կատակերգությունը, ողբերգությունը, կառնավալայինը և կյանքի ռոմանտիկ զգացողությունը՝ բոլորը միավորվում են գրական խաղում, որը նախատեսված է փոխելու մեր աշխարհի հանդեպ սովորական պատկերացումը։.
Ալեքսանդր Ցիպկին
«Հրաժեշտի տուն», «Աղջիկը, որը միշտ վերջինն էր ծիծաղում» և «Անզիջելի տարիքի կանայք» պատմվածքների ժողովածուների հեղինակ
Ես չեմ կարծում, որ տասնամյակի կամ քսան տարվա ընթացքում կա որևէ գիրք։ Դա շատ տարօրինակ է։ Բարեբախտաբար, ամեն տարի դեռևս հրատարակվում են հսկայական թվով գրքեր, որոնք կարող են հավակնել նման վերնագրերի։ Հնարավոր է՝ գիրքը, որը մնացել է իմ հիշողության մեջ, Վիկտոր Պելևինի «Սնուֆ»-ն է։ Այն ֆանտաստիկորեն կանխատեսում է մեր ապագան, որը կմիավորի ռոբոտներին և մարդկանց։ Մարդիկ ձեռք կբերեն ռոբոտների որոշ բնութագրեր և կդադարեն ապրել իրական կյանքով, մինչդեռ ռոբոտները, ընդհակառակը, ձեռք կբերեն մարդկային կարողություններ և կսկսեն փոխարինել դրանք։ Բռնությունը կտեղափոխվի կիբերոլորտ։ Եվ շատ հաճախ այն մարդիկ, ովքեր կորոշեն ռազմական գործողություններ սկսել, իրենք ռիսկի չեն դիմի։ Բայց ամենակարևորը, այս վեպը ֆանտաստիկորեն արտացոլում է մի կնոջ էությունը, որը հազարամյակներ շարունակ չի փոխվել։ Եվ մարդկության գեղեցիկ կեսի մասին ինքներդ եզրակացություն անելու համար պարզապես պետք է կարդալ այս վեպը, որպեսզի հասնեք մի եզրակացության, որը և՛ մխիթարական է, և՛ հիասթափեցնող։ Փորձելով մշակել որոշակի ռազմավարություն, որը, ամենայն հավանականությամբ, լիովին անիմաստ կլինի։ Եվ տղամարդիկ ստիպված կլինեն ընդունել պարտությունը։.
Գուզել Յախինա
«Զուլեյխան բացում է աչքերը» և «Իմ երեխաները» վեպերի հեղինակը
Ինձ համար այս տասնամյակի ամենակարևոր ստեղծագործությունը Եվգենի Վոդոլազկինի «Լավրոս»-ն է։ Այս գիրքը բացեց բոլորովին նոր հարթություն այնպիսի թվացյալ ծանոթ ժանրի համար, ինչպիսին է պատմական վեպը։.
Ռոման Սենչին
«Ջրհեղեղի գոտի» և «Անձրև Փարիզում» վեպերի հեղինակ
Տասնամյակը բեղմնավոր էր՝ շատ բանով հիշելու։ Սակայն 2010-ականների գլխավոր գիրքը ինձ համար Բորիս Եկիմովի «Աշունը Զադոնյեում» գիրքն էր։ Այն պատմում է կազակական կյանքի դժվարին, երբեմն արյունալի վերադարձի մասին Դոնի լքված ագարակներ։ Եկիմովն ինքը այդ վայրերից է. նա գրում է դրանց մասին կես դար՝ ստեղծելով Ռուսաստանի այս անկյունի գրական տարեգրությունը։ Եվ հավանաբար այդ պատճառով է, որ լեզուն հավաստի է, իսկ կերպարները՝ իրական, ոչ թե հորինված կամ հյուսված օդից։ «Աշունը Զադոնյեում» գիրքը հրատարակվել է այն ժամանակ, երբ մարդիկ խոսում էին ռուսական աշխարհը փրկելու և ընդլայնելու մասին՝ հիշելով «մեր» Ալյասկան, «մեր» Հավայան կղզիները։ Սակայն այն, թե ինչպես էր ռուսական աշխարհը փոքրանում հայրենիքում, այդքան էլ նկատելի չէր։ Եկիմովը ցույց տվեց Դոնի վրա տեղի ունեցող այս փոքրացումը և ցույց տվեց դրան դիմադրությունը։ Չնայած ամբողջ դրամային, գիրքը պայծառ և հույսով լի է։ Զարմանալի չէ, որ Դմիտրի Բիկովն այն անվանել է «հակաճգնաժամային»։.
Դմիտրի Բիկով
«Ջուն» և «Քարշակ» վեպերի, ինչպես նաև «Եթե ոչ. Նոր բանաստեղծություններ» և «Քլիըր. Նոր բանաստեղծություններ» և «Շղթայական նամակներ» բանաստեղծական ժողովածուների հեղինակ
Ինձ համար ամենակարևոր գիրքը Ալեքսանդր Շարովի «Միջադեպ նոր գերեզմանատանը. Ա.Մ. Բուտովի մահը և հարությունը» գիրքն է: 1984 թվականին գրված վեպը, որը հրատարակվել է միայն 2013 թվականին, համատեղում է փիլիսոփայական ֆանտազիան, դառը և ողբերգական ռեալիզմը, ինչպես նաև հոգու անդամահատման և դրա հետ կապված ուրվական ցավերի խորհրդային զգացողությունը: Այն գրվել է հանճարեղ պատմողի կողմից:.
Քսենիա Բուկշա
«Բացվում է ներսից» պատմվածքների ժողովածուի հեղինակը
Ինձ համար տասնամյակի ամենակարևոր իրադարձություններից մեկը Լիդիա Յակովլևնա Գինցբուրգի «Անցող կերպարներ. Պատերազմի տարիների արձակ։ Պաշարման ժամանակ մարդու նշումներ» ստեղծագործությունների 2011 թվականին հրատարակումն էր։ Այս արձակում բառերի և այսպես կոչված իրականության միջև եղած բացը նվազագույնի է հասցված։ Պարզություն, պատրանքների լիակատար բացակայություն, մոտիվացիայի թափանցիկություն, ճկուն և ամուր խորհրդածություն, որը կարող է դիմանալ բացարձակապես ամեն ինչի։ Լիդիա Յակովլևնա Գինցբուրգը գրականություն է «սև քառակուսու մեջ». նման արձակը կարող է դիմանալ ցանկացած ճնշման, ցանկացած խորության վրա։ Ինձ համար նրա տեքստերը իմ բոլոր ժամանակների սիրելիներից են։.
Ալեքսեյ Սալնիկով
«Պետրովս գրիպի մեջ» և «Անուղղակիորեն» վեպերի հեղինակ
Իմ անձնական կարծիքով, տասնամյակի գիրքը հրատարակվել է հենց սկզբում՝ 2011 թվականին։ Եվ այդ գիրքը Վիկտոր Պելևինի «Ծխախոտը» է։ Ինը տարի ոչ ոքի չի հաջողվել այդքան փայլուն կերպով կանխատեսել օրակարգը, բայց դա չէ խնդիրը։ Նրան հաջողվել է դա անել առանց ֆուտուրոլոգներին բնորոշ մռայլության, բայց մի տեսակ ուրախությամբ, ինչպես բուլտերիերը, որը անstrengորեն քարշ է տալիս և պատռում մեքենայի անվադողը։ Զարմանալի է, թե որքան ուրախությամբ ռուս-ուկրաինական հակամարտության երկու կողմերն էլ միմյանց (միմյանց, հըմմ) նետեցին այս հրաշալի վեպից մեջբերումներ՝ չնկատելով կամ փորձելով չնկատել, որ գիրքը վերաբերում է ամբողջ հետխորհրդային տարածքին, այլ ոչ թե միայն մեկ կոնկրետ երկրի։ Ոչ պակաս սրամիտ է նաև կոլեկտիվ Արևմուտքի նկարագրությունը, որն ավելի ու ավելի է խելագարվում, և մենք բոլորս՝ թվացյալ անկախ, բայց վարակված ցանկացած գաղափարով, ցանկացած միտումով այնտեղից։ Այն աստիճանի, որ նույնիսկ Ռուսաստանի Դաշնության ամենաշատ Դոմոստրոյից ոգեշնչված քաղաքացիները և աշխարհի մյուս ծայրից եկած արմատականները այժմ օգտագործում են նույն հռետորական հնարքը. ավելի մեծ համոզիչության համար նրանք երեխաներին ներքաշում են իրենց ելույթների մեջ։ «Պատկերացրեք, որ տրանսգենդեր ուսուցիչը գալիս է ձեր երեխաների մոտ և սովորեցնում նրանց, Աստված գիտի, թե ինչ»։ «Պատկերացրեք, որ ձեր երեխան ցանկանում է սեռափոխություն կամ համասեռամոլ է»։ «Պատկերացրեք, թե ինչպիսի մոլորակ եք թողնում ձեր երեխաներին»։ Այն փաստը, որ Պելևինը, չնայած իր նկարագրած իրականության խելագարությանը, դեռևս հաշվի չի առել, որ համաշխարհային հիմարության կառնավալը կծավալվի ավելի ինտենսիվ, քան որևէ մեկը կարող էր պատկերացնել, նրա մեղքը չէ, այլ մարդկային բնության յուրահատուկ լոկոմոտիվի մեղքը, որը շարժվում է գլխապտույտ արագությամբ՝ գերազանցելով նույնիսկ ամենաֆանտաստիկ կանխատեսումները։.
Զախար Պրիլեպին
«Բնակարան» վեպի հեղինակ, «Տարվա գրող Ռուսաստանում» 2017
Տասնամյակի, և ամբողջ կյանքիս գիրքը Ալեքսանդր Տերեխովի «Քարե կամուրջն» է։ Այն ներկայացնում է ռուս գրական լեզվի գագաթնակետը։ Սա գիրք է այն մասին, թե ինչպես է կայսրությունը դժոխք, բայց մենք՝ ավելի վատ, դժոխքի ծիծաղելի վերջաբան, զուգարան, որն իրեն համարում է պատմության առարկա։ Եվ հետո, այն պարզապես հետաքրքիր է կարդալ։ Ինչպես մանկության տարիներին։ Տերեխովի դիմանկարը կախված է իմ պատին։ Ես բոլորովին էլ չեմ զվարճանում խոստովանելով դա։ Գազդանովի կողքին։ Գարշինից ոչ հեռու։.
